Succes en plezier in je werk
De fietsbranche staat aan de vooravond van een nieuwe professionaliseringsslag. Althans, als het aan WESP en CycleSoftware ligt. Beide bedrijven gaan samenwerken aan een open dataplatform dat fietsondernemers meer inzicht moet geven in hun prestaties, werkplaatsprocessen en marktontwikkelingen.
Waar benchmarking, voorspellende analyses en datagedreven bedrijfsvoering in de automotive sector al jarenlang gemeengoed zijn, staat de fietsbranche op dat vlak nog relatief aan het begin. WESP en CycleSoftware willen daar verandering in brengen door beschikbare data beter te benutten.
Voor Jebbe Sluiter van CycleSoftware speelt dat idee al langer. Het softwarebedrijf ondersteunt dagelijks circa 2.400 fietsenwinkels met oplossingen voor winkelbeheer, voorraadbeheer, werkplaatsen en administratie. Daarmee beschikt het over een enorme hoeveelheid branchedata.
“Wij lopen al jaren rond met het idee dat we veel meer met die data zouden moeten doen,” zegt Sluiter. “We zien ontzettend veel gebeuren in de markt, terwijl veel ondernemers nog altijd vooral op gevoel ondernemen.”
Volgens hem blijkt tijdens gesprekken met dealers regelmatig dat er behoefte is aan meer concrete stuurinformatie. “Als je vraagt hoe het gaat, krijg je vaak het antwoord: ‘Ik mag niet klagen.’ Maar daar kun je als ondernemer weinig mee. Je wilt weten hoe je presteert ten opzichte van vergelijkbare bedrijven, waar kansen liggen en waar verbetering mogelijk is.”
Daarbij schieten bestaande marktgegevens volgens Sluiter vaak tekort. “Veel benchmarksystemen lopen maanden achter. In een seizoensgevoelige markt als de fietsbranche is dat simpelweg te laat om nog effectief bij te sturen.”
Voor Bas Wintjes, oprichter van WESP, begon het verhaal buiten de fietsbranche. Na functies als directeur van een Volkswagen-dealerbedrijf en later Volkswagen Nederland richtte hij een keten van universele garagebedrijven op. Daar ontstond de behoefte aan benchmarking.
“Ik wilde begrijpen waarom de ene vestiging beter presteerde dan de andere,” vertelt Wintjes. “In de automotive ben je gewend om voortdurend te benchmarken. Bij universele garages gebeurde dat veel minder.”
De tool die hij daarvoor ontwikkelde groeide uiteindelijk uit tot WESP. Inmiddels verzamelt het bedrijf dagelijks data van ongeveer 3.500 garagebedrijven in tien Europese landen.
“Het gaat daarbij niet alleen om omzetcijfers,” legt Wintjes uit. “De waarde zit juist in de context. Als een garage bij één op de drie onderhoudsbeurten ruitenwissers vervangt, terwijl het marktgemiddelde één op de tien is, roept dat vragen op. Ben je te snel met vervangen, doe je iets beter of juist minder goed? Dat soort inzichten helpen ondernemers verder.”
Volgens Wintjes groeien automotive en fietsretail bovendien steeds verder naar elkaar toe, mede door de opkomst van elektrische fietsen. “E-bikes maken de branche technischer. Daardoor neemt ook de behoefte aan professioneel onderhoud, data-analyse en voorspelbaarheid toe.”
De eerste gesprekken tussen WESP en CycleSoftware ontstonden toevallig, maar al snel werd duidelijk dat beide partijen elkaar konden versterken.
“Toen we verder in gesprek gingen, realiseerde ik me hoeveel verder dit ging dan wat wij oorspronkelijk voor ogen hadden,” zegt Sluiter. “Wij dachten aan een dashboard, maar wat WESP doet is een compleet vakgebied.”
Een belangrijke uitdaging blijkt de manier waarop data in de fietsbranche wordt geregistreerd. Iedere winkel hanteert zijn eigen werkwijze.
“De ene ondernemer registreert een band en de bijbehorende arbeid afzonderlijk, terwijl een ander alles op één regel boekt,” legt Sluiter uit. “Daardoor wordt vergelijken lastig.”
Juist daar ligt volgens hem de kracht van WESP. “Zij hebben jarenlang ervaring opgebouwd met het structureren van ongestructureerde data. Dat was precies waar wij tegenaan liepen.”
Wintjes bevestigt dat dit een complex proces is. “Data zijn nooit schoon. Je komt verkeerd gespelde producten, foutieve omschrijvingen en irrelevante boekingen tegen. Die moet je eerst leren herkennen en filteren.”
In de automotive heeft WESP inmiddels gegevens uit negentig verschillende systemen samengebracht in één uniforme dataset. “Daardoor kunnen we bijvoorbeeld exact analyseren hoe vaak bepaalde onderdelen defect raken. Dat soort inzichten willen we uiteindelijk ook naar de fietsbranche brengen.”
Een belangrijk uitgangspunt van de samenwerking is dat het platform niet exclusief wordt voor klanten van CycleSoftware.
“Het moet juist uitgroeien tot een breed branche-initiatief,” benadrukt Wintjes. “Ook andere softwareleveranciers moeten kunnen aansluiten. Hoe meer bedrijven deelnemen, hoe waardevoller de inzichten worden.”
Sluiter onderschrijft dat volledig. “Dit gaat niet over concurrentie tussen softwarepartijen. Het gaat erom dat de branche als geheel sterker wordt.”
Na de zomer willen beide partijen actief de markt op. De eerste dashboards zijn momenteel in ontwikkeling. De introductie begint met benchmarkanalyses waarmee ondernemers hun prestaties kunnen vergelijken met die van vergelijkbare bedrijven.
Daarbij wordt gewerkt met een no-cure-no-paymodel. “Als ondernemers er geen waarde uit halen, hoeven ze ook niet te betalen,” zegt Wintjes.
Volgens hem levert actief gebruik van benchmarkinformatie in de automotive gemiddeld een prestatieverbetering van ongeveer negen procent op. “Niet omdat mensen harder gaan werken, maar omdat ze betere inzichten krijgen en daardoor slimmer kunnen sturen.”
Niet alleen retailers kunnen profiteren van de beschikbare data. Ook fabrikanten, groothandels en leveranciers tonen volgens WESP belangstelling.
“Fabrikanten willen weten welke producten populair worden, welke onderdelen vaker defect raken en hoe markten zich ontwikkelen,” zegt Wintjes. “Met goede data kunnen zij productie en voorraadbeheer beter afstemmen op de praktijk.”
Tegelijkertijd benadrukt hij dat privacy en mededingingsregels leidend blijven. Individuele bedrijfsgegevens worden nooit zonder expliciete toestemming gedeeld. Marktinformatie die breder wordt gebruikt, wordt geanonimiseerd en geaggregeerd verwerkt.
Sluiter kijkt met bewondering naar de technologische ontwikkeling van WESP. “Eerlijk gezegd voelt het alsof zij tien jaar voorsprong hebben,” zegt hij lachend. “Wij begrijpen inmiddels wat ze doen, maar dit is echt een specialisme.”
Dat is volgens hem precies de reden waarom CycleSoftware ervoor kiest om niet zelf een vergelijkbare oplossing te ontwikkelen. “Wij kennen de fietsmarkt door en door. WESP beschikt over de expertise om grote hoeveelheden data daadwerkelijk om te zetten in bruikbare inzichten.”
Wintjes vat de ambitie samen: “Als we retailers, leveranciers en fabrikanten via data beter met elkaar kunnen verbinden, kunnen we de hele branche slimmer, professioneler en uiteindelijk gezonder maken.”
