Het nieuwe jaar is weer begonnen. Als bikestore-ondernemer is het belangrijk dat je altijd op de hoogte bent van het reilen en zeilen in jouw zaak. Begin daarom dit boekjaar goed en richt je eigen dashboard in. Weet je wat afgelopen weken de weekomzet in jouw tweewielerzaak was per medewerker? Heeft die Klantvriendelijkheid-training iets opgeleverd en hebben we nu minder klachten dan twee maanden geleden? Stijgt of daalt de gemiddelde ordergrootte? Bij het jaarlijkse gesprek met de accountant over het afgelopen boekjaar, ben je te laat om aan het verstreken boekjaar nog iets te veranderen of bij te sturen. Het is daarom belangrijk en handig om tussentijds (wekelijks/maandelijks) de juiste kengetallen paraat te hebben. Zo houd je permanent vinger aan de pols en kun je snel bijsturen indien nodig. Hier enkele kengetallen die je bij voorkeur in een ‘dashboard’/op een A4-tje (b.v. in Excel) zou kunnen bijhouden en volgen. Je kunt een tabel maken met links verticaal de soorten kengetallen en bovenin de periode (b.v. weeknummers). Jij bepaalt zelf welke kengetallen voor jou als ondernemer het belangrijkste zijn.
Tekst: Drs. Arie Craanen
Hier een aantal kengetallen die je kunt volgen.
Financiële kengetallen
- Omzet
De totale opbrengst van verkopen (fietsen, accessoires, onderhoud) in een periode. Je kunt dit ook nog uitsplitsen per productcategorie.
- Brutomarge
(Brutowinst / Omzet x 100)
Dit geeft aan hoeveel winst je overhoudt na aftrek van de kosten van de verkochte goederen (inkoopkosten van fietsen, accessoires, enz.). Het helpt bij het bepalen van je prijsstrategie.
- Nettoresultaat
(Opbrengsten – alle kosten)
Wat je écht overhoudt onderaan de streep. Dit is het uiteindelijke resultaat na aftrek van alle kosten, inclusief overhead en belastingen. Het laat je zien of je winkel financieel gezond is.
- Omloopsnelheid van de voorraad
(Kostprijs verkochte goederen / Gemiddelde voorraadwaarde)
Meet hoe vaak je je voorraad per jaar “ververst” – belangrijk bij seizoensgebonden producten.
- Liquiditeit
(Vlottende activa / Kortlopende schulden)
Kun je op korte termijn aan je verplichtingen voldoen? Je vlottende activa zijn cash, voorraden die je binnenkort verkoopt en debiteuren die snel betalen. Kortlopende schulden zijn belastingschuld, crediteuren en sociale lasten. De uitkomst moet 1,5 of hoger zijn, dan heb je dus 1,5 x meer vlottende activa als kortlopende schulden.
- Kosten per vierkante meter winkelruimte
Dit helpt je de kosten van je winkel te monitoren en in verhouding te zien tot de gegenereerde omzet. Het kan ook een indicator zijn voor de efficiëntie van je winkelinrichting en je huurkosten.
- Omzet per medewerker
(Totale omzet / Aantal medewerkers)
Dit laat zien hoe productief je medewerkers zijn in termen van omzet genereren. Dit kan helpen bij het beoordelen van de efficiëntie van je verkoopteam.
Operationele kengetallen
- Gemiddelde besteding per klant
(Totale omzet / Aantal klanten)
Geeft aan hoeveel klanten gemiddeld uitgeven in jouw bikestore.
- Aantal verkopen per productgroep
Bv. aantal e-bikes vs. stadsfietsen verkocht. Helpt je bij de voorraadplanning.
- Gemiddelde ordergrootte (omzet gedeeld door aantal orders)
Probeer je verkopers te stimuleren tot grotere orders/meerverkoop.
- Werkplaatsbezetting / Urenbesteding monteurs
Hoe efficiënt wordt de werkplaats gebruikt? Heb je capaciteit over of tekort?
- Voorraadwaarde / verouderde voorraad
Welke producten liggen te lang op de plank? Kan wijzen op slecht lopende modellen.
- Klantenbinding / herhaalaankopen
Hoeveel klanten keren terug voor service, onderhoud of accessoires?
- Online vs. offline verkoop
Zeker als je ook een webshop hebt.
- Kosten per m2 winkelruimte
Zo kun je de kosten van je winkel te monitoren en in verhouding te zien tot de gegenereerde omzet. Kun je je fietsenzaak misschien efficiënter inrichten of besparen op je huurkosten.
- Aantal retouren of klachten
Indicator voor productkwaliteit of klanttevredenheid.
Je kunt bepaalde kengetallen zoals bijvoorbeeld m.b.t. de werkplaats ook verder uitdiepen.
Werkplaats / Service
- Omzet per werkplaatsmonteur
(Totale werkplaatsomzet / Aantal werkplaatsmonteurs)
Dit laat je zien hoeveel elke monteur gemiddeld aan omzet oplevert in een bepaalde periode. Het helpt je ook monteurs efficiënter in te zetten, bijvoorbeeld door eenvoudige klussen onder te brengen bij leerling monteurs/bijbaners.
- Uren per reparatie
(Totaal aantal gewerkte uren / Aantal reparaties)
Het gemiddelde aantal uren dat nodig is voor een reparatie of onderhoud. Dit helpt om de werkplaats efficiënt in te richten en realistische tijdslijnen voor klanten te bieden.
- Werkplaatscapaciteit (bezettingsgraad)
(Aantal gewerkte uren / Aantal beschikbare uren)
Dit toont aan hoe goed de werkplaats wordt benut. Als de capaciteit te laag is, kun je daar rekening mee houden en een overcapaciteit kan wijzen op een inefficiënt gebruik van tijd.
- Doorlooptijd per werkorder
(Tijd van binnenkomst tot voltooiing van de reparatie)
Het is belangrijk om een snelle doorlooptijd te hebben, vooral als je klanten een snelle service verwachten. Misschien moet je het werkplaatsproces verbeteren?
- Herhaalreparaties
(Aantal reparaties die binnen een korte tijd terugkomen)
Dit kan een indicatie zijn van de kwaliteit van je werk. Te veel herhaalreparaties wijzen mogelijk op slechte uitvoering of een gebrek aan kwaliteitscontrole.
- Kosten per reparatie
(Totale kosten werkplaats / Aantal reparaties)
Dit laat je zien wat het gemiddeld kost om een reparatie uit te voeren, inclusief arbeidskosten en materiaalkosten. Dit helpt je om de juiste prijsstelling te bepalen.
Extra tip
Gebruik een ‘dashboard’ (bv. in Excel) om deze kengetallen regelmatig te monitoren. Door deze kerngetallen regelmatig te volgen, krijg je een duidelijk beeld van de prestaties van je fietsenwinkel. Je kunt zo weloverwogen beslissingen (b.v. investeringen) nemen, zwakke punten vinden en kansen te benutten voor groei en verbetering. Bespreek stijging/daling van relevante kengetallen met je medewerkers. Complimenteer ze of overleg wat te doen om negatieve kengetallen weer positief te krijgen. Heb je ook een webshop dan kun je hiervoor ook een apart dashboard maken met o.a. deze kengetallen: Conversie ratio (aantal aankopen / aantal websitebezoekers).
